Nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng “Sạch từ đồng ruộng đến bàn ăn”, nhiều mô hình sản xuất rau hữu cơ đã ra đời. Từ bỏ thói quen trồng và chăm sóc rau một cách tự phát của người nông dân, việc trồng và chăm sóc rau giờ đây tuân thủ theo một quy trình với những quy chuẩn khắt khe từ khâu chọn giống, làm đất, bón phân, tưới nước, truy vết nguồn gốc,… tất cả đảm bảo sản phẩm chất lượng đến tay người tiêu dùng. HTX Dịch vụ nông nghiệp sạch hữu cơ Thanh Xuân là một trong những đơn vị đi đầu trong mô hình sản xuất rau hữu cơ. Sau 10 năm hoạt động các sản phẩm của HTX đã đạt OCOP 4 sao được UBND thành phố Hà Nội chứng nhận và các sản phẩm được phân phối rộng rãi tới thị trường trong và ngoài nước.
Hợp tác xã Nông nghiệp rau hữu cơ Thanh Xuân, Sóc Sơn, Hà Nội bắt đầu được thành lập từ năm 2013 với 14 thành viên chung vốn, góp đất để canh tác rau, củ, quả theo phương thức hữu cơ. Ngay từ những ngày đầu lựa chọn phương pháp canh tác hữu cơ, họ cùng đồng lòng chung sức đi theo con đường mới, là những con người đi đầu trong việc áp dụng phương pháp canh tác hữu cơ tại miền Bắc. Mới đầu, việc chuyển đổi từ canh tác hoá học sang canh tác tự nhiên gặp nhiều khó khăn, gian nan, vất vả, đòi hỏi sự bền bỉ và kiên trì của các thành viên trong Hợp tác xã.
Trải qua 10 năm xây dựng và phát triển mô hình trồng rau hữu cơ đã có những kết quả xứng đáng, tạo dựng được uy tín thương hiệu sản phẩm, được sự đón nhận tích cực với người tiêu dùng. Đến nay, đã có 26 nhóm tự quản trồng rau hữu cơ với số lượng thành viên tham gia hợp tác xã đã lên đến khoảng 180 thành viên trên tổng diện tích đất canh tác là 37ha, là một trong những nơi nổi tiếng của thành phố Hà Nội với những vựa rau xanh hữu cơ. Những năm vừa qua, đầu ra cho rau hữu cơ luôn ổn định nhờ việc kết nối với một số tổ chức doanh nghiệp, kênh phân phối. Giá rau củ, quả hữu cơ của Hợp tác xã được thu mua ở mức giá tốt, đều và ổn định, cao hơn so với sản xuất thông thường từ 15 – 20%, vì thế cuộc sống và thu nhập của bà con ngày một tốt hơn.
Sản xuất theo mô hình PGS giúp lợi nhuận tăng cao hơn vì người dân tự chứng nhận bảo đảm chất lượng cho nhau thông qua hoạt động giám sát chéo
Mô hình sản xuất tại Hợp tác xã Nông nghiệp rau hữu cơ Thanh Xuân tạo ra những sản phẩm rau sạch, đảm bảo sức khoẻ cho người tiêu dùng, tạo ra được vùng nguyên liệu trồng rau thân thiện cho môi trường nhờ vào quy trình sản xuất khoa học: chọn vùng sản xuất, tạo vùng đệm cách ly, làm phân ủ nóng, chuẩn bị đất, trồng và chăm sóc, quản lý dịch hại, thu hoạch và sơ chế, truy xuất nguồn gốc… Trong quá trình sản xuất rau hữu cơ, không sử dụng bất kỳ loại chế phẩm hoá học nào, tuân thủ và thực hiện nghiêm ngặt nguyên tắc vàng “5 không” đó là: không sử dụng phân hoá học; không sử dụng chất biến đổi gene; không dùng chất kích thích sinh trưởng; không dùng các loại thuốc diệt cỏ, thuốc trừ sâu giúp nông dân tạo ra những luống rau sạch, đảm bảo an toàn và chất lượng cung cấp cho thị trường. Nông dân ở đây tự ủ phân từ những nguyên liệu là lá cây, trấu, tro… và các loại phân gia súc, gia cầm, phế phụ phẩm nông nghiệp trong ít nhất 3 tháng cho sạch hết ký sinh trùng mới bón cho rau. Để phòng trừ sâu bệnh gây hại, nông dân tự chế thuốc trừ sâu từ các loại thảo mộc, dùng tỏi, gừng giã nhuyễn ngâm với rượu phun lên rau hoặc dùng phương pháp bắt thủ công bằng đèn hay bẫy dính côn trùng. Toàn bộ nước tưới cũng là nước sạch được bơm từ hệ thống giếng khoan và được xét nghiệm định kỳ để đảm bảo không bị nhiễm hoá chất độc hại, các kim loại nặng ảnh hưởng đến sức khoẻ của con người.
Rau hữu cơ hiện được đánh giá là sản phẩm an toàn tuyệt đối cho cả người sản xuất và người tiêu dùng với nguồn nước sạch đảm bảo tưới cho cây trồng
Hợp tác xã đã hướng dẫn cho nông dân tham gia sản xuất rau hữu cơ theo quy trình PGS, được hiểu là quá trình kiểm soát chất lượng rau quả rất nghiêm ngặt, có thể truy xuất nguồn gốc đến tận hộ sản xuất và ngày giờ thu hoạch rau… Sản phẩm rau sạch tại Hợp tác xã đã nhận chứng nhận PGS (hệ thống giám sát cộng đồng nhằm đảm bảo chất lượng). Rau được sơ chế đóng gói đúng quy cách, bao bì có logo PGS, thông tin rõ ràng về nguồn gốc sản phẩm. Bên cạnh chất lượng luôn được đảm bảo, điều này giúp sản phẩm của Hợp tác xã luôn tiếp cận tốt với thị trường.
Quy trình phân loại cho các sản phẩm rau sạch trước khi cung cấp ra thị trường.
Hiện nay, HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch hữu cơ Thanh Xuân có 20 sản phẩm đã được UBND thành phố Hà Nội cấp giấy chứng nhận sản phẩm OCOP 4 sao. Mỗi ngày HTX sản xuất khoảng 5 tấn rau củ quả các loại, phân phối rộng rãi đến các gần 100 các siêu thị lớn, nhỏ, các hệ thống cửa hàng thực phẩm sạch và cửa hàng bán lẻ tại Hà Nội như: Rau sạch Sói Biển, Bác Tôm, Eximax... HTX đạt doanh thu khoảng 20 tỷ đồng/năm. Ngoài ra, một số sản phẩm rau gia vị và bí xanh của HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch hữu cơ Thanh Xuân đã được xuất sang một số thị trường quốc tế khó tính như: Pháp, Đức...
Theo ông Nguyễn Văn Chí, Chi cục trưởng Chi cục Phát triển Nông thôn Hà Nội việc hình thành các chuỗi liên kết đã góp phần rất lớn trong quá trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp, nâng cao thu nhập cho nông dân và phát triển nông nghiệp bền vững. Về hình thức liên kết theo chuỗi của HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch hữu cơ Thanh Xuân nói riêng và Hà Nội nói chung cũng rất đa dạng từ cung ứng vật tư, dịch vụ đầu vào, tổ chức sản xuất, thu hoạch, sơ chế hoặc chế biến gắn với tiêu thụ sản phẩm; liên kết cung ứng vật tư, dịch vụ đầu vào gắn với tiêu thụ sản phẩm; liên kết tổ chức sản xuất, thu hoạch gắn với tiêu thụ sản phẩm; đến sản xuất, chế biến gắn với tiêu thụ… Giúp kết nối các quá trình từ đồng ruộng tới bàn ăn của người tiêu dùng đảm bảo vệ sinh, an toàn và chất lượng.
Sản phẩm được dán tem truy xuất nguồn gốc rau an toàn và phân phối trên các siêu thị, cửa hàng nông sản hữu cơ.
Với Slogan "Trao chất lượng, nhận niềm tin - Sạch từ lương tâm tới hành động", những người nông dân tại HTX Dịch vụ Nông nghiệp sạch hữu cơ Thanh Xuân luôn tự hào với nghiệp sản xuất rau hữu cơ đã và đang làm thay đổi cuộc sống của họ, giúp họ có thu nhập tốt hơn và gắn bó với mảnh đất quê mình.
----- TRANG THÔNG TIN CÓ SỰ PHỐI HỢP CỦA CHI CỤC PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN HÀ NỘI
