trongdong
text logo

Bạc Liêu quê hương bài ca "Vọng cổ"

Thứ sáu - 24/05/2019 10:19
TTPT.VN - Lịch sử đất phương Nam của chúng ta ngày trước được phát triển thành hình, là do nhờ đã lọt vào bàn tay của những thế hệ con người vốn có ý thức tinh thần tiền phong, dậy sớm.
 
Khu tưởng niệm 
nhạc sĩ Cao-Văn-Lầu
An-Tiêm MAI-LÝ-CANG 
(Paris)
Lịch sử đất phương Nam của chúng ta ngày trước được phát triển thành hình, là do nhờ đã lọt vào bàn tay của những thế hệ con người vốn có ý thức tinh thần tiền phong, dậy sớm.Địa thế đất đai địa phương, thủy chung vốn là một vật thể vô tình nhưng có ảnh hưởng hòa quyện vào môi trường sống của người dân sở tại. Do vậy, cho nên người ta cũng thường hay có đưa ra những nhận xét về yếu tố hoàn cảnh vùng miền, để mà phán đoán về những nguyên nhân của lịch sử. Chẳng hạn như nơi sơn kỳ thủy tú thì hay sản sinh ra anh hùng hào kiệt, chốn lâm tuyền hiểm trở hoang vu thì lắm kẻ hảo hán, giang hồ. Còn vùng địa hình không núi, không đồi, ít chông gai, không cần vất vả lắm để mưu sinh, thì tâm lý con người thường hay phát sinh ra có những nhu cầu an nhàn, thụ hưởng về phương diện vật chất lẫn tinh thần qua các lạc thú tiêu khiển trôi theo cuộc sống hằng ngày.

Và cái tên địa phương đặc biệt Bạc-Liêu ở miền Tây an nhàn quen thuộc, dễ sống, từ lâu là một trong những vùng đất, mà ngày xưa, từng nổi tiếng có hình ảnh của nào là những nhân vật tiền hiền với công lao khai phá tạo dựng xóm làng. Nào là hình ảnh người dân chịu khó, chịu khổ, thương yêu, đoàn kết gắn bó với quê hương. Và cũng như còn có thêm hình ảnh của những con người hào phóng ăn chơi, hình ảnh của những con người nghệ sĩ rạng danh vào trong lãnh vực nghệ thuật sáng tác dòng nhạc văn nghệ dân gian tuyệt diệu, bất hủ lưu truyền cho hậu thế.

Điều mà hiếm có xưa nay đã từng làm cho người dân sở tại hết sức luôn luôn rất lấy làm trân quý tự hào, và hãnh diện mỗi khi muốn nói đến về quê hương của chính mình.
Đi thực tế, Bạc-Liêu ngày nay mặc dù là một tỉnh nhỏ, và thành phố Bạc-Liêu bây giờ cũng vẫn hãy còn mang vóc dáng của một thành phố yên lặng, buồn, chưa có đủ điều kiện khả quan để cất cánh vươn mình theo kịp các tỉnh đàn anh nhờ có yếu tố hoàn cảnh thuận tiện hơn. Tuy nhiên, với ý chí quyết tâm thực hiện các công trình phúc lợi nhằm đáp ứng những nhu cầu văn hóa, xã hội, tâm linh, giải trí, tạo cơ hội tiện dụng cho người dân hân hoan trọn quyền thụ hưởng, thì quả thật người ta có thể nhận thấy rõ nét về các nỗ lực chỉnh trang phố phường, tân tạo đường sá trên đà kiến thiết, phát triển chưa ngừng lại ở tại địa phương nầy.
 Duyên dáng thành phố Bạc-Liêu 
 Bạc-Liêu về đêm
Là mái nhà chung của cộng cư các dân tộc Việt, Hoa, Khmer, Chăm cùng đoàn kết thương yêu xây dựng quê hương từ mấy trăm năm qua, và dấu ấn để lại bây giờ là sự trộn pha dòng máu đã làm cho người dân sở tại biết ý thức được tình nghĩa bà con thân thuộc địa phương chính là thực thể trong một đại gia đình gắn bó, không thể tách rời. Chính vì vậy mà cho dù trong hoàn cảnh hiện tại, Bạc-Liêu đang đứng trước những thử thách lớn lao, vì thiếu thốn về nhiều phương tiện nguồn vốn hầu để đầu tư khai thác các công trình tân tạo, chỉnh trang thành phố, phát triển nông thôn. Tuy nhiên, hình ảnh sinh hoạt hằng ngày của người dân sở tại thì lúc nào lại cũng tỏ ra có tinh thần lạc quan như cách sống với tinh thần của người nghệ sĩ tài tử giản dị, bình thường, tâm hồn vẫn luôn luôn thư thái sau những thời giờ làm việc vất vả, nhọc nhằn.
Thực vậy, cách nay mấy năm trong dịp triển lãm hình ảnh về làng xưa phố cũ Bạc-Liêu được tổ chức vào năm 2012, nhằm kỷ niệm sự tái lập tỉnh Bạc-Liêu được tròn 15 năm. Ban-Tổ-Chức địa phương đã có sưu tầm trưng bày ra được một số tài liệu hình ảnh trắng đen quý hiếm, để giới thiệu cùng khách tham quan về những nét sinh hoạt chính của bức tranh toàn cảnh thành phố từ dưới thời nước nhà còn chìm đắm trong hoàn cảnh chiến tranh. Qua những tấm hình thể hiện từ những dấu tích cảnh quan sinh hoạt cộng đồng, chợ búa, đường phố, văn nghệ giải trí đờn ca tài tửv.v. Người ta có nhận xét rằng, Bạc-Liêu quả là một thành phố năng nổ, mang đậm tính nhân văn về các loại hình sinh hoạt văn hóa địa phương không kém bất cứ thành phố nào khác ở miền Tây vào lúc bấy giờ.
 Sinh hoạt thể thao đua ghe ở Bạc-Liêu
Chợ nhà lồng Cầu Quay
Còn giờ đây, sau ngày đất nước tái lập hòa bình thì Bạc-liêu cũng đã không trễ hẹn với thời gian để kịp thời phát huy sáng kiến thế mạnh về tiềm năng sẵn có ở địa phương, để tiếp tục mở mang hình ảnh quê nhà trên đà phát triển vươn mình về mọi mặt. Và những bức tranh phối cảnh diện mạo thành phố Bạc-Liêu ở tương lai, hiện nay chính là những thách thức lớn lao chưa từng có trong lịch sử quyết tâm của người dân chủ nhà nhiệt tình đầu tư trí tuệ, đóng góp tài lực cố gắng thực hiện bằng mọi giá hầu để làm đẹp quê hương sở tại.
Song song với các dự án lợi ích khả thi, Bạc-Liêu cũng đã là một trong những tỉnh ở miền Tây tiên phuông đặt trọng tâm vào vấn đề ưu tiên chiêu hiền đãi sĩ để nhằm kêu gọi, thu hút. Và đãi ngộ xứng đáng công lao các nhân tài có thực chất khả năng về nhiều lãnh vực khác nhau, để cùng đến cộng tác triển khai trong những nhu cầu cấp bách mà Bạc-Liêu đang cần thiết.
Ngược dòng thời gian, nếu thử lấy cái mốc của năm 2013, thì toàn tỉnh Bạc-Liêu lúc bấy giờ đang cần có thêm khoảng 117 nhân tài. Trong đó gồm có 1 Giáo-sư&Tiến-sĩ, 1 Phó Giáo-sư&Tiến-sĩ, 1 Tiến-sĩ, 33 Thạc-sĩ, 8 Bác-sĩ chuyên khoa II, 7 Bác-sĩ chuyên khoa I, 1 Dược-sĩ chuyên khoa I, và 65 chuyên viên có trình độ đại học. Và các nhân tài trên đây được phân bố nhằm vào các lãnh vực chuyên môn như ngành y, dược, điều dưỡng, xét nghiệm, kỹ thuật nhiệt lạnh, công nghệ thông tin, điện công nghiệp, điện tử công nghiệp, kinh tế, luật, xây dựng, hành chính, trồng trọt, chế biến nông sản, văn hóa, thể dục&thể thao, thủy lợi, kiến trúc v.v. Tuy nhiên, chương trình nào cũng đều có những điều bất cập, khuất tất, làm chậm lại con đường thực hiện hóa thể theo như kế hoạch đã đề ra. Vì thế cho nên, Bạc-Liêu cũng như các tỉnh ở miền Tây hiện nay đã rút tỉa ra được rất nhiều kinh nghiệm về vấn đề nầy. Và hiện đang có những cuộc thực nghiệm thường xuyên trên các địa bàn sở tại hầu tìm ra những phương thức mới, để ứng dụng nhân tài sao cho phù hợp với hoàn cảnh thực tế ở tại mỗi địa phương.
Tuy nhiên, bên cạnh đó thì Bạc-Liêu cũng không chờ đợi cho tới ngày có được một tổ chức đội ngũ nhân sự xã hội hoàn hảo. Do vậy, lúc nào khách tham quan cũng nhận thấy thành phố nầy luôn luôn tranh thủ thời gian, tìm cách phát huy sáng kiến, khai thác tiềm năng thế mạnh ở tại địa phương để đổi thay màu sắc, làm đẹp quê nhà.
 Khu nhà máy điện gió tại xã Vĩnh-Trạch-Đông, thành phố Bạc-Liêu
Tỉnh Bạc-Liêu kể từ ngày được tái lập sau cùng từ năm 1997, thì theo tổ chức tái cấu trúc về hành chánh hiện nay thì gồm có thành phố Bạc-Liêu, thị xã Giá-Rai. Và 5 huyện khác là Hồng-Dân, Hòa-Bình, Phước-Long, Vĩnh-Lợi, Đông-Hải. Về diện tích đất đai toàn tỉnh thì có được 2.526 km², còn dân số được thống kê trước đây (năm 2013) là khoảng 876.800 người, trong đó có 3 sắc dân chính là Việt, Hoa và Khmer. Theo địa lý, thì tỉnh Bạc-Liêu nằm trên bán đảo Cà-Mau, thuộc miền duyên hải có chiều dài 56km rất thuận tiện cho nghề khai thác làm muối, và đánh bắt nuôi trồng thủy sản.
Là một tỉnh thuộc vùng đồng bằng sông Cửu-Long, đất đai chịu ảnh hưởng của gió mưa vùng nhiệt đới, cho nên từ lâu nền kinh tế nông nghiệp sở tại chủ yếu là nhờ vào lúa gạo. Và đó cũng chính là nguồn tài nguyên thu hoạch nồng cốt, mang về lợi tức hàng đầu cho người dân ở tại địa phương nầy. Dưới thời thế lực thuộc địa ngày trước, thì Bạc-Liêu cũng đã từng nổi tiếng là nơi có cả ông chủ điền giàu có sở hữu lên tới con số cả trăm ngàn mẫu ruộng lúa, muối bao la, cò bay thẳng cánh, chó chạy cong đuôi, nhà cửa sang trọng, lắm của nhiều tiền đứng đầu trong cả nước.
 Cánh đồng lúa bao la 
 Ruộng muối
Còn thành phố Bạc-Liêu bây giờ (sau khi tỉnh Minh-Hải tách ra thành 2 tỉnh Cà-Mau và Bạc-Liêu vào năm 1997) có vị thế nằm cách duyên hải khoảng 10km được thành lập vào năm 2010, và mãi cho đến đến năm 2014 thì mới chính thức được nâng cấp trở thành đô thị loại II, trực thuộc tỉnh Bạc-Liêu.
Trong quá khứ, sự kiện cải tổ về địa lý hành chánh ở trong nước quá nhiều lần (trước và sau ngày thống nhất nước nhà) đã làm cho quá trình ảnh hưởng xã hội địa phương của Bạc-Liêu bị đổi thay vai trò chủ yếu quan trọng. Do vậy, cho nên Bạc-Liêu đã bị mất rất nhiều cơ hội, và trễ hẹn với thời gian để bắt kịp trở thành một thành phố có diện mạo khang trang, tân tiến như nhiều thành phố khác từ lâu đã có nhiều lợi thế hơn.
Tuy nhiên, điều làm cho người ta không khỏi ngạc nhiên là tinh thần phát huy nội lực địa phương đã cố gắng năng nổ, vươn mình phát triển liên tục không ngừng cho đến ngày hôm nay đã làm cho vị thế đô thị Bạc-Liêu bây giờ được sánh vai ngang hàng cùng với Cà-Mau, Rạch-Giá, Long-Xuyên v.v. Điều nầy, chính là nguyên động lực phấn khởi để cho người dân địa phương lấy làm điểm tựa, xúc tiến đẩy mạnh các công trình quy hoạch thăng tiến xã hội theo chiều hướng thuận lợi của tỉnh nhà. Nhất là, phát huy thế mạnh về văn hóa nghệ thuật đờn ca tài tử, và triển khai đầu tư vào nền kinh tế du lịch địa phương.
 Bạc-Liêu ngày nay
Ngược dòng thời gian, Bạc-Liêu thuở xa xưa vốn là một vùng hoang dã đất mặn dồng chua, dân cư thưa thớt ngay cả trước khi được phân chia trực thuộc về hành chánh của hai tỉnh Rạch-Giá, Sóc-Trăng. Tuy nhiên, chính nhờ vậy mà đã có một số người trở thành đại điền chủ vì đã biết tận dụng thời cơ, để đứng ra thuê mướn nhân công dốc sức khai phá biến thành ruộng nương xanh tươi màu mỡ trên những cánh đồng ngút ngàn thường được ví von gọi là dường như bất tận.
Ngay cả về thân phận của các tá điền, lúc bấy giờ, tuy sống trong hoàn cảnh nghèo khổ (vì bị nhiều áp lực của chủ điền) nhưng nhờ lợi tức thủy sản của trời cho cua cá ê hề, quả rau không thiếu, cho nên ảnh hưởng tâm lý của người dân bản địa phần đông cũng đều vô tình đã có được một tư duy cởi mở, khoáng đạt. Họ thích nhậu nhẹt say sưa, hát ca giải trí, giao lưu cùng bè bạn lối xóm xa gần, sau khi chấm dứt một ngày làm lụng chân lấm tay bùn. Và cũng như, họ biết sắp xếp dành thời gian để tham gia vào các lễ hội sinh hoạt văn hóa xã hội đình làng, vui chơi thoải mái. Do vậy, về phương diện tinh thần thì người ta có thể nói rằng Bạc-Liêu ngày xưa chính là một vùng đất văn nghệ trữ tình, tiếng lành đồn xa, nổi trội về tính ăn chơi hào phóng của người dân sinh sống ở tại địa phương.
Do vậy, ngày nay du khách bước chân vào thành phố Bạc-Liêu là có dịp nhìn thấy ngay được hình ảnh biểu tượng của thành phố nầy là cây đờn Kìm vươn lên không trung, như đang toát ra mảnh phần hồn của lời ca phím nhạc với phong cách tinh thần của người nghệ sĩ tài tử địa phương tình thắm duyên quê.
 Đờn kìm biểu tượng công trình văn hóa Bạc-Liêu
Không dừng lại đó, để nhằm mục đích bảo tồn và phát huy tinh hoa văn hóa đất Nam-Kỳ Lục-Tỉnh, và Bạc-Liêu – là cái nôi của đờn ca tài tử từng được tổ chức UNESCO chính thức vinh danh* – bây giờ cũng còn chính là nơi thường xuyên rầm rộ đứng ra tổ chức các chương trình liên hoan văn nghệ đờn ca tài tử như là Giai điệu phương Nam, Giọng ca cải lương, Chuông vàng Vọng cổ v.v để cho nghệ nhânở từ khắp phương Nam có dịp quy tụ về đây phối hợp trình diễn. Và tạo ra nhiều cơ hội khuyến khích, nâng đở cho những mầm non có năng khiếu về nghệ thuật cầm ca, đặc biệt là về âm nhạc cổ truyền.
Do vậy, sau nhiều năm chuẩn bị chu đáo thì Bạc-Liêu cũng đã có quyết định đăng cai tổ chức Festival Đờn ca tài tử quốc gia lần đầu tiên trong cả nước vào hạ tuần tháng 4 năm 2014 với những lại quả thành công tốt đẹp, và đầy khích lệ. Thực ra, cũng không phải vô cớ mà Bạc-Liêu tự đứng ra tổ chức mà chính vì do có sự ủng hộ, biểu đồng tình nồng nhiệt của các tỉnh bạn Nam-bộ đã đồng thanh nhất trí, quyết định chọn cho Bạc-Liêu nhận trách nhiệm vinh dự nầy. Lý do, là vì địa phương nầy chính là quê hương của nhạc sĩ lừng danh Lê-Tài-Khí, nguyên là thầy của nhạc sĩ Cao-Văn-Lầu. Lý do nữa, cũng là vì địa phương nầy là nguồn lịch sử xuất phát ra bài ca Dạ Cổ Hoài Lang vốn là tiền thân của bài ca Vọng cổ.
 Biểu diễn 
 Đờn ca tài tử Nam-bộ
Tham dự Festival nầy gồm có 21 đoàn nghệ sĩ đại diện cho 21 tỉnh, thành ở miền Nam, và trên 400 nghệ nhân kể cả của tỉnh Bạc-Liêu phối hợp cùng nhau biểu diễn các tiết mục nghệ thuật. Với nội dung chủ đề "Tình người, tình đất phương Nam", chương trình giới thiệu trình diễn trong lễ hội đã thể hiện ra được những thông tin về nét đẹp truyền thống về bản sắc cố hữu của đất phương Nam. Và nói riêng về địa phương nhà, qua những chứng từ lịch sử về dấu ấn dân sinh với tinh thần phóng khoáng, có ý nghĩa sâu đậm tính nhân văn đượm tình quê hương, dân tộc. Và đồng thời cũng là điểm chính, để cho Festival nhằm vào mục đích quảng bá, tôn vinh, khắc họa lại về quá trình hình thành, phát triển của bộ môn nghệ thuật đờn ca tài tử Nam-bộ.
 Nhà hát mang tên cố nhạc sĩ Cao-Văn-Lầu
Với con số thu hút hơn 300.000 lượt đại biểu và du khách, trong đó có hơn 50.000 lượt khách lưu trú, các khán giả tham dự đã được dịp tham quan lễ khánh thành Khu lưu niệm nghệ thuật đờn ca tài tử Nam-bộ và Nhạc-sĩ Cao-Văn-Lầu, cùng với 21 địa điểm chính diễn ra trên khắp địa bàn trong thành phố Bạc-Liêu. Và tham dự các hoạt động hội thảo khoa học nhằm bảo tồn, và phát huy tinh hoa văn hóa cổ truyền miền Nam từng được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể. Cũng như, được hiểu thêm nguồn gốc của bài tổ về đờn ca tài tử, các hình thức nghệ thuật lưu truyền v.v.
Do vậy, người ta có thể nói rằng bắt đầu từ thời điểm nầy, thì tiếng đờn viễn vọng thiên thu hòa nhịp vào với cái ý nghĩa phần hồn của bài ca Dạ Cổ Hoài Lang bình dị, thủy chung sẽ đem lại cho không gian văn nghệ cổ nhạc dân tộc nước nhà một hình thức sắc hương giá trị mới. Và ý nghĩa về sựthành công của chương trình công phu tổ chức cũng sẽ được đánh giá coi như là một thông điệp cốt cách, bản lĩnh, mãi mãi sẽ còn tồn đọng lại dư âm theo cách khoảng thời gian.
 Lễ khai mạc Festival Đờn ca tài tử quốc gia lần I tại Bạc-Liêu 2014 
 Trình diễn bế mạc
Ngoài ra, trong sự kiện văn hóa lớn nầy thì Bạc-Liêu cũng được dịp để giới thiệu, trưng bày thêm ra được những hình ảnh hấp dẫn, tự tin hơn về tiềm năng du lịch ở tại địa phương ngày càng trên đà khởi sắc. Thực vậy, Bạc-Liêu chỉ cách Tây đô Cần-Thơ có 112km, và cách thành phố Hồ-Chí-Minh có 280km, đường giao thông ngày nay đi lại dễ dàng. Và vì thành phố văn nghệ Bạc-Liêu từ lâu được coi như là quê hương tổ nghiệp của bài ca Vọng cổ, một loại hình nghệ thuật trong kho tàng văn hóa nước nhà, đặc biệt là ở phương Nam. Cho nên, du khách tham quan khi vừa mới đến Bạc-Liêu, thì trước tiên, đa số người đều thường có khuynh hướng tìm đến thăm Khu lưu niệm Nhạc-sĩ Cao-Văn-Lầu, một Di tích Lịch-sử Văn-hóa cấp quốc gia.
 Khuôn viên Khu lưu niệm Nhạc-sĩ Cao-Văn-Lầu
Tuy nhiên, đối với những thành phần du khách vốn có tinh thần đam mê về cổ nhạc, thích khám phá về mọi hình thức sinh hoạt nghệ thuật văn hóa dân gian địa phương, thì mục đích chính của họ viếng thăm Bạc-Liêu, là để được dịp tìm hiểu nhiều hơn về lịch sử của thành phố văn nghệ nầy. Và thật sự là họ cũng bất ngờ rằng Bạc-Liêu ngày trước, có khá nhiều danh tài về cổ nhạc hơn bất cứ nơi nào khác ở trên đất phương Nam. Chẳng hạn như nào là nhạc sĩ Ba Chột (Nguyễn-Văn-Túc) đứa con duy nhứt của nhạc sĩ Nhạc-Khị. Ông là người đã từng phát minh ra chiếc đờn sến ba dây, cũng như, còn để lại di sản 18 bài sáng tác về bài bản cổ nhạc. Và nhạc sĩ Hai Thơm là người đầu tiên sử dụng nhạc khí vĩ cầm vào cổ nhạc đờn ca tài tử. Còn nhạc sĩ Năm Nhỏ (Nguyễn-Tấn-Hưng) cũng là người đầu tiên sử dụng lục huyền cầm như là một nhạc cụ chính thống trong cổ nhạc. Tài năng của các ông từng được các nhạc sĩ đương thời hết lòng khâm phục về biệt tài điêu luyện, khi trình diễn toát ra những âm điệu du dương, nhẹ nhàng, thao thức, truyền cảm lòng người, ít ai sánh được. Ngoài ra, ở Bạc-Liêu dạo ấy cũng hãy còn có thêm những nhạc sĩ khác có ngón đờn hay không kém như là Mười Khói, Tư Bình, Ba Khi, Đỗ-Hữu-Trí, Mộc-Thái, Nhạc-Tẹn, v.v.
Và đặc biệt, là về trường hợp của người nhạc sĩ tài hoa Sáu Lầu, tên thật là Cao-văn-Lầu.
 Cao-Văn-Lầu (1890-1976)
Hiện tượng nhạc sĩ Cao-Văn-Lầu, là một sự kiện xảy ra có thể nói là độc nhất vô nhị trong lịch sử đờn ca tài tử Nam-bộ. Ông sinh ra ở tại huyện Vàm-Cỏ, Long-An nhưng khi còn trong tuổi thiếu thời thì đã theo gia đình di cư về Bạc-Liêu sinh sống. Năm 18 tuổi, thì ông mới bắt đầu theo học lớp đờn ca cổ nhạc do nhạc sĩ danh tiếng nhất ở xóm Rạch Ông Bổn (bị mù cả đôi mắt) tục gọi Nhạc-Khị, hay Hai Khị, tên thật là Lê-Tài-Khí hướng dẫn.
Do nhờ có năng khiếu về cổ nhạc, cho nên chẳng bao lâu Sáu Lầu sử dụng thành thạo các loại nhạc khí như đờn tranh,đờn cò,đờn kìm v.v đến mức điêu luyện, và mỗi lần có dịp trình diễn thì được hầu hết khán giả vỗ tay ngợi khen, thán phục. Về trường hợp giá trị của bài ca "Dạ Cổ Hoài Lang" (Đêm khuya nghe tiếng trống nhớ chồng), thì từ lâu cũng từng đã được các nhà nghiên cứu tổ chức hội thảo rất nhiều lần trong mấy thập niên qua. Điểm tinh hoa vi diệu, và độc đáo của nó là từ ở chỗ nguyên nhân, động lực gợi nguồn cảm hứng sáng tác cá nhân đến sự tham gia hợp lực phát huy thành hình của tập thể, biến đổi hình thức phát triển không ngừng, để trở thành bản Vọng cổ diễm tuyệt. Từ 2 nhịp gốc trong Dạ cổ hoài lang lần sang qua Vọng cổ thành 4, 8, 16, 32 cho tới 64 nhịp như ngày hôm nay.
Và cho dù từ nguyên gốc ra đời cho tới khi bị biến thể ra bằng cách nào, thì âm điệu của tiếng đờn cùng ý nghĩa trong bài ca nầy luôn luôn bao giờ cũng mang đậm tính chất dân dã, như muốn được dịp để giải tỏa một cái gì đượm nỗi u buồn man mác, chứa chan. Cốt cách thấm sâu đạo nghĩa, duyên phận với bao nỗi oán hờn, tủi nhục, thủy chung phản ảnh tấm gương hoài cổ, luyến lưu góc cạnh hoàn cảnh đời thường trong xã hội, và xót xa cho thân phận của con người,
Và cũng kể từ khi bản Vọng cổ chính thức được tiếp nối đem vào nghệ thuật sân khấu cải lương, hay được coi như là cốt lõi (bài ca Vua) của mọi hình thức đờn ca tài tử Nam-bộ, thì người dân đất phương Nam hết sức vô cùng trân quý, tự hào. Nhất là, sau khi di sản tinh thần nầy đã được tổ chức UNESCO chính thức công nhận là văn hóa phi vật thể của nhân loại. Do vậy, mà giờ đây người ta có thể khẳng định rằng:
- Ngày nào âm thanh của bản Vọng cổ còn, thì văn hóa đặc trưng của đất phương Nam sẽ không bao giờ mất.
Trở lại cuộc hành trình vào đất Bạc-Liêu. Hồi trước, người ta thường được biết là mảnh đất nầy có những bóng dáng của các đại gia hào hoa phong nhã, thì ngày nay, người ta vẫn thường còn đồn đãi về câu chuyện của một nhân vật nổi tiếng ăn chơi xả láng. Và tiếng tăm có một không hai, từng được mệnh danh là Hắc công tử, do ông có nước da ngăm đen (để phân biệt với Bạch công tử có nước da hơi trắng ở Mỹ-Tho). Đây là thực thoại về câu chuyện đời thường trong xã hội vô cùng lý thú, và từ lâu được người đời ví như là một cổ tích ly kỳ có ý nghĩa giá trị trong hoàn cảnh xã hội dân gian về nhiều mặt. Không riêng gì ở đất Nam-kỳ, mà ở khắp trên cả nước hồi trước ai cũng biết đến nguyên nhân vì sao mà đất Bạc-Liêu lại có thể có được những con người bá hộ, giàu sụ như thế nầy. Đó là do nhờ vào nguồn lợi tức chủ yếu lúa gạo, được sản xuất ra ở tại địa phương, và tên gọi công tử Bạc-Liêu được xướng danh là số một ở nơi đây vào lúc bấy giờ, thì không ai khác hơn là Ba Huy, hay Hội-đồng Ba, tên thật Trần-Trinh-Huy (1900-1974).
 Hắc công tử
Thực ra, tài sản khổng lồ nầy là của ông Hội đồng Trần-Trinh-Trạch cha ruột của ông Trần-Trinh-Huy để lại cho con. Và cụm từ công tử Bạc-Liêu, là tiếng gọi chung chỉ về các con cái của những vị đại điền chủ đang sinh sống ở tại địa phương vào thuở bấy giờ. Tuy nhiên, vì Hắc công tử là một tay ăn chơi trà đình tửu quán lừng danh ngoại hạng, không có đối thủ, thuở ấy mà đã thừa tiền mua sắm cả chiếc máy bay riêng. Cho nên, thành ngữ công tử Bạc-Liêu, trước sau, thường được người ta nhắc đến nhưng thường là để gán riêng cho ông. Riêng tư liệu về cuộc đời huy hoàng của cá nhân ông, cũng như về bi kịch của cả gia đình ông, về sau nầy, thì nó là cả một đề tài nhân thế vô thường có nhiều ý nghĩa trong cuộc sống, thịnh suy phúc họa của con người.
Hiện nay, di sản kỷ niệm quý hiếmcủa ông còn để lại bây giờ là "Khách sạn Công tử Bạc-Liêu"tọa lạc tại số 13, đường Điện-Biên-Phủ, thành phố Bạc-Liêu. Đây là một công trình kiến trúc hài hòa không gian khoáng đảng, tạo ra nét đẹp quý phái kiểu phương Tây được khởi công xây dựng từ năm 1919, phần nội thất được thiết kế sang trọng và hiện còn lưu giữ được một vài cổ vật.
 Khách-sạn Công-tử Bạc-Liêu    Cổ vật còn lại trong nhà
Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn có 4 cổ vật có giá trị khác bị lưu lạc qua tỉnh Sóc-Trăng, và được trưng bày ở tại chùa Sà-Lôn (chùa Chén Kiểu). Đó là 2 chiếc giường ngủ (vào mùa lạnh, vào mùa nóng) chạm khắc hoa văn tuyệt mỹ, 1 tủ cẩn xà cừ, và 1 bộ trường kỷ cũng có cấu trúc hoa văn rất công phu, khéo léo của bàn tay nghệ nhân lúc đương thời. 
 
Giường mùa Đông Giường mùa hè
Ngoài ra, cuộc đời hào hoa ngoại hạng của ông ngày nay cũng còn là một đề tài tình tứ, hấp dẫn và đã được hãng phim Tây-Đô tái hiện qua cuốn phim "Công-tử Bạc-Liêu" vào những năm 90 do đạo diễn Xuân-Cường thực hiện, với sự tham gia góp mặt của các diễn viên gạo cội như Việt-Trinh, Huỳnh-Anh-Tuấn, Công-Hậu, Diệp-Lang v.v. Và đặc biệt là Lê-Tuấn-Anh, một ngôi sao điện ảnh nổi tiếng vào bậc nhất vào lúc bấy giờ đóng vai chính là Hắc công tử, phản diện tính cách phong lưu của một Trần-Trinh-Huy giàu sang quí phái ngày xưa. Và người ta cũng còn có thể nói thêm rằng, nếu không cầu toàn thì ít ra cuốn phim nầy nó cũng đã đem lại cho khán giả có dịp nhìn thấy được một vài hình ảnh sự kiện có giá trị nhân chứng trong mỗi thời kỳ biến động lịch sử xã hội từng có xảy ra ở quanh vùng miền đồng chua nước mặn trên đất phương Nam.
 Lê-Tuấn-Anh trong vai Công tử Bạc-Liêu
Đất Bạc-Liêu ngày nay tuy không phải là cửa ngõ để đi vào thiên đàng du lịch, nhưng Bạc-Liêu bây giờ lại là một địa điểm nằm trên tuyến đường du lịch xuyên Việt, và hành hương tôn giáo rất quan trọng ở đất phương Nam. Do nhờ có sự hiện diện mầu nhiệm về màu sắc văn hóa tâm linh của Khu Quán-Âm Phật Đài, và của Thánh Đường Tắc-Sậy.
Khu Quán-Âm Phật Đài tọa lạc gần bên bở biển Bạc-Liêu còn được người dân quen gọi là Phật Bà Nam-Hải, hay Mẹ Nam-Hải được khởi công xây cất từ năm 1973 tại phường Nhà Mát, cách thành phố Bạc-Liêu 8km. Trải qua bao năm tháng trùng tu xây dựng, thì hiện nay nó đã được trở thành một công trình kiến trúc văn hóa tâm linh có sức hút lớn lao con số du khách thập phương tìm đến để tham quan, hoặc được các tín đồ chọn làm điểm hành hương của các phái đoàn tổ chức vào mỗi khi có dịp xảy ra những ngày lễ hội.
Cảnh trí bao la ở nơi đây hết sức ấn tượng với hình ảnh của tôn tượng Phật Bà Nam-Hải trên đài cao, với nét mặt uy nghi phúc hậu, dịu hiền, tay như lúc nào cũng sẵn sàng nhiễu giọt nước cam lộ cứu nạn chúng sanh, cao 11m hướng ra biển Đông. Kế bên, là các công trình như Điện Quán-Âm, Điện Địa-Tạng, các tôn tượng uy nghi Tiêu-Diêu Đại-Sĩ, và núi Quán-Âm sừng sững cao 45m, rộng 90m, ngang 45m. Phần giữa của Khu Quán-Âm Phật Đài là một hành lang, hai bên là hai gian nhà dùng vào nhu cầu để tiếp khách nghỉ ngơi, ăn uống.
Vào những ngày lễ chính hằng năm, nơi đây tràn ngập tín đồ bá tánh thập phương quy tụ về tham dự đông đảo để nghe thuyết pháp, tế anh hùng tử sĩ, nguyện cầu quốc thái dân an, âm siêu dương thới. Không gian toàn khu du lịch nhộn nhịp khác thường nhưng vẫn giữ được sự trật tự, bình yên, và các gian hàng bày bán đồ lưu niệm mở cửa suốt đêm lúc nào cũng có du khách tham quan mua sắm, với nụ cười cảm khái theo từng làn gió biển thổi vào làm thư thái lòng người.
 Cổng vào Quán-Âm Phật Đài 
 Quán-Thế-Âm Phật Đài lung linh về đêm
Cách đó không xa, là chùa Hưng-Thiện tọa lạc tại huyện Vĩnh-Lợi. Đây là một ngôi cổ tự đã được xây cất lên từ 200 năm qua. Điểm độc đáo của chùa Hưng-Thiện là do có công trình pho tượng Phật khổng lồ cao nhất ở ĐBSCL, với kích thước chiều cao là 43,5m. Và nhìn từ phía ngoài vào, thì người ta còn nhận thấy có thêm 32 pho tượng Quán-Thế-Âm khác được bàn tay của nghệ nhân tạo khắc rất đẹp. Hiện nay, trong toàn quốc chỉ có hai pho tượng Phật cao nhất là Tượng Quán-Thế-Âm Bồ-Tát tọa lạc tại chùa Linh-Ứng (Đà-Nẳng) cao 67m, và Tượng Quán-Thế-Âm Bồ-Tát an vị tại chùa Hưng-Thiện được xếp vào hàng thứ nhì.
 Tượng Quán-Thế-Âm chùa Hưng-Thiện cao nhất ĐBSCL
Còn thánh đường Tắc-Sậy thì có vị trí nằm trên quốc lộ 1A, đi về hướng Cà-Mau, thuộc huyện Giá-Rai, và nằm cách thành phố Bạc-Liêu 37km. Đây là một công trình kiến trúc nguy nga, đường bệ hơn bất cứ nhà thờ nào khác ở trên dãy đất miền Tây. Nhà thờ gồm có 3 tầng. Tầng một là nơi tiếp khách. Tầng 2 và tầng 3 là nơi dâng thánh lễ được thiết kế rất trang trọng. Bên ngoài khuôn viên thoáng rộng, có an vị nhiều tượng thánh. Còn bên trong có trang trí các tượng vị thánh lớn gấp đôi người thật, làm toàn bằng loại gỗ đỏ quý hiếm với nét điêu khắc tinh vi. Ngoài ra, nhà thờ còn có dự trù trên 100 phòng dành riêng cho du khách tham quan, hoặc hành hương tùy nghi sử dụng miễn phí.
Điểm đặc biệt của thánh đường Tắc-Sậy là từ ở một chỗ đồng không mông quạnh, ít dược nhiều người biết tới mà giờ đây đã trở thành một địa danh về văn hóa tâm linh nổi tiếng do lòng ngưỡng mộ không những của tín đồ Công-giáo mà còn của cả nhiều thành phần người khác nữa. Chính câu chuyện Linh-mục Trương-Bữu-Diệp nguyện hi sinh đem thân mình cứu thoát nạn cho 70 con chiên họ đạo đang trong lúc cùng cực hiểm nguy, thì đó quả là một nét son thể hiện tinh thần Bác-Ái bao la của Đức Chúa ban phúc cho con người. Một tấm gương rất xứng đáng để cho khách thập phương tìm đến để bày tỏ lòng cảm phục, và tạ ơn.
Do vậy, giờ đây hằng năm vào ngày giỗ lễ của Ông thì thánh đường Tắc-Sậy trở thành một điểm hẹn tâm linh tràn ngập tín đồ đổ về tham dự thánh lễ và cầu nguyện. Riêng ngôi mộ chứa hài cốt của Ông hiện nay nằm trong khuôn viên thánh đường Tắc-Sậy, thì cũng đã được trùng tu rất khang trang và tôn nghiêm.
 Cổng vào thánh Đường Tắc-Sậy 
 Nguy nga Thánh Đường Tắc-Sậy
Hiện nay, cả hai biểu tượng văn hóa tâm linh Quán-Âm Phật Đài và Thánh đường Tắc-Sậy đều đã được hầu hết du khách, không phân biệt tôn giáo, tìm đến tham quan ngày một nhiều hơn. Họ đến với tất cả sự thành kính tùy theo tấm lòng của mình, dù là để cầu nguyện hoặc tham quan, vì đây là chốn bình an mang lại cho tất cả con người hưởng được vẹn toàn sự nhẹ nhàng tĩnh tâm, vứt bỏ mọi ưu phiền trong cuộc sống.
Và nói riêng, là sự kiện nầy đã tạo ra cho Bạc-Liêu có thêm một hình ảnh ưu thế mới trên con đường phát triển tiềm năng sở tại, hầu để trở thành địa điểm du lịch văn hóa tâm linh nổi tiếng có sức hấp dẫn hơn xưa.
Nói về di tích văn hóa tâm linh ở Bạc-Liêu, tác giả cũng không quên nhắc đến hình ảnh của tháp cổ Vĩnh-Hưng tọa lạc tại huyện Vĩnh-Lợi cũng chỉ cách trung tâm thành phố Bạc-Liêu có chừng 20km về phía Tây-Bắc. Đến đó vào lúc xế chiều, tác giả không còn có dịp nhìn thấy bóng dáng của du khách tham quan nào, mà chỉ gặp được có vài cô cậu sinh viên cũng đến viếng tháp đang còn trò chuyện vui vẻ như muốn nấn ná lại thêm với chút thời gian thư dãn. Tháp nầy tuy nhỏ với hình thể kiến trúc tuy không có gì đặc biệt, nhưng trong thời đại bấy giờ thì cũng là cả một công trình văn minh, văn hóa có sự góp công rất lớn của nghệ nhân. Và cũng theo sự nhận định của các nhà khảo cổ, thì tháp nầy chính là nơi thờ phụng vị vua có tên là Khmer Yacova-Man. Và cũng kể từ ngày tháp được xếp vào hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia (1992), thì người dân địa phương mới hiểu ra thêm rằng quê hương mình đang có một trong những báu vật thiêng liêng chứa đựng nhiều bí ẩn tâm linh, quý hiếm nhất ở miền Tây. Tháp Vĩnh-Hưng cũng được các nhà khảo cổ nghiên cứu quá trình xây cất cùng vào thời văn minh Angkor của dân tộc Khmer, vào khoảng thế kỷ thứ IX sau Công-nguyên, với kiểu kiến trúc mang dấp dáng của thời kỳ hậu văn hóa Óc-Eo của dân tộc Phù-Nam. Và đây cũng là một di tích cổ, thuộc dạng cư trú sinh hoạt phân bố duy nhất còn sót lại ở quanh vùng.
Trải qua sau các cuộc khai quật vào những năm 1911, 1917, 1957 cho đến năm 2002 về sau nầy, các nhà khảo cổ đã khai quật tìm ra được nhiều hiện vật như nào là tượng đồng bốn mặt, tượng nữ thần bằng đá xanh, đinh ba lửa đồng, những đoạn gỗ, những tấm ngói có hoa văn, mảnh gốm v.v. Hiện nay tất cả những cổ vật nầy đã trở thành một bộ sưu tập hết sức giá trị được lưu giữ và trưng bày ở tại Bảo-Tàng Bạc-Liêu. Riêng về tháp Vĩnh-Hưng nay đã được trùng tu, để nhằm bảo tồn được hình thể di sản bị xoáy mòn theo lớp bụi thời gian, và hằng năm địa phương cũng đều có tổ chức các ngày giỗ lễ để cho khách thập thương tìm đến tham quan, cầu nguyện phước lành.
 Tháp cổ Vĩnh-Hưng
Và tại trung tâm thành phố, cách nhà của công tử Bạc-Liêu chừng vài trăm thước, ngày nay còn có một kỳ tích sẽ làm thỏa mãn tính tò mò cho những vị du khách nào muốn tiện dịp để nhĩ mục quan chiêm về chiếc đồng hồ đá Thái-Dương do nhà bác vật Lưu-Văn-Lang sáng chế ra từ hồi đầu thế kỷ XX. Đây là chiếc đồng hồ đá độc đáo và duy nhất của VN, được xây bằng gạch tàu và xi măng, có chiều cao 1m, rộng 0,8m, mặt quay về hướng Đông. Hai bên mặt có khắc chữ số La-Mã theo hình vòng cung biểu thị cho số giờ. Tuy nhiên, người ta chỉ biết được số giờ, là khi nào có ánh nắng chói trực tiếp vào phần hình chữ nhật đứng sẽ tạo ra vệt sáng, tối. Và nằm dưới giữa hai vệt đó, là số giờ hiện tại chính xác.
Ông Lưu-Văn-Lang là một nhà trí thức Nam-bộ, một vị kỹ sư đầu tiên của nước Việt-Nam và của cả Đông-Dương dưới thời Pháp thuộc. Và di tích đồng hồ đá Thái-Dương của ông ngày nay còn để lại tại Bạc-Liêu, là do kết quả của công trình nghiên cứu về sự vận hành từ chiếc đồng hồ Thái-Dương ở trong Đài-Thiên-Văn Jaipur, Ấn-Độ.
 Đồng hồ Thái-Dương ở Bạc-Liêu  Tác giả lưu niệm trước đồng hồ Thái-Dương khổng lồ  ở trong khu Đài-Thiên-Văn Jaipur, Ấn-Độ
Ngoài ra, Bạc-Liêu còn có các di tích cấp quốc gia khác ở trong thành phố như nào là: di tích Kiến trúc Nghệ thuật Phước-Đức Cổ Miếu (chùa Bang), di tích Kiến trúc Nghệ thuật Phước-Đức Cổ Miếu (miếu ông Bổn), di tích Kiến trúc Nghệ thuật Thành-Hoàng Cổ Miếu (chùa Minh), và di tích Kiến trúc Nghệ thuật đình An-Trạch. Ở tại Vĩnh-Lợi,còn có Đình thần "Tân-Long", một trong số 22 đình thờ những vịtiền hiền ở rải rác khắp địa bàn v.v. Tất cả các công trình nầy tuy không đạt đến đỉnh nghệ thuật kiến trúc tầm vóc, nhưng đều có ý nghĩa giá trị văn hóa đặc biệt suốt theo chiều dài lịch sử của cộng đồng người dân kết đoàn sinh sống ở tại địa phương.
 Phước-Đức cổ miếu (Chùa Bang)
Và cách thành phố Bạc-Liêu không xa về phía Đông-Nam, gần khu du lịch vườn nhãn trăm tuổi, thì cũng còn có sự hiện diện uy nghi của ngôi chùa Khmer "Komphir Sakor Prêchru" (chùa Xiêm-Cán). Đây là một công trình kiến trúc đậm nét Angkor của người Khmer được xây dựng lên từ đầu thế kỷ XX. Ngoài phần thiết kế bên trong chánh điện có những mái vòm, hàng cột được nghệ nhân trang trí họa tiết độc đáo, thì ở phía bên ngoài tầng một người ta thấy có cột tượng Phật nhiều mặt xây cất mô phỏng theo kiến trúc cổng vào đền Angkor Thom ở tại Siêm-Riệp (Campuchia). Hằng năm, chùa Xiêm-Cán đón nhận con số rất đông Phật tử và du khách không ngớt tìm đến tham quan.
 Vườn nhãn cổ trăm tuổi 
 Chùa Xiêm-Cán (Komphir Sakor Prêchru)
Và cũng giống như trong các miệt đầm lầy sông nước khác ở miền Tây, tại quanh khu vực nầy còn có thêm cả một sân chim thiên nhiên hoang dã đã góp phần tạo dáng cho bức tranh sinh động rừng ruộng Bạc-Liêu có được những nét chấm phá hòa quyện nên thơ của địa phương, quyến rũ tình du khách. Vườn chim nầy cũng chính là di tích của một phần thảm rừng còn sót lại ở ven biển Đông, và đã được khoảng 46 các loài chim chọn làm nơi cư trú rất lâu đời. Ngoài các loài chim có tên trong sách Đỏ như Giang-Sen, Cốc-Đế v.v, thì còn có nhiều loài chim nước khác như cò, vạc, diệc, le-le, còng-cọc v.v ở nơi đây thường ngày cất cánh đi săn mồi đến chiều tối mới trở về. Hiện nay, tổng số các loài chim sinh sống trong vườn chim nầy đã được ước lượng lên tới hơn bốn vạn con, và khoảng năm ngàn tổ chim các loại.
 Sân chim Bạc-Liêu 
 Chim cốc-đế
Ngày nay, du khách đến tham quan đất Bạc-Liêu càng ngày càng nhiều do nhờ địa phương có nhiều lợi thế về tiềm năng du lịch. Ngoài những dịp xem lễ hội Dolta,Ok-Om-Bok của dân tộc Khmer, thì du khách cũng thường không bỏ qua cơ hội để thưởng thức các món ăn đặc sản văn hóa ẩm thực địa phương như nào là món dưa bồn bồn, xá pấu, lẩu mắm, bánh củ cải. Hay mua về làm quà các loại khô cá lóc, mắm cá, nhãn trăm tuổi v.v.
 Món dưa bồn bồn
Tuy nhiên, trong bất cứ mọi trường hợp nào, khi du khách tham quan Bạc-Liêu ra về mà chưa kịp biết đến một di tích lịch sử từng được coi như là có giá trị nhân chứng về mặt dân sinh xã hội dưới thời nước nhà bị trị, thì quả là lỡ dịp. Đó là khu di tích Đồng-Nọc-Nạng.
Di tích Đồng-Nọc-Nạng ở Giá-Rai là cả một thảm kịch xã hội bị thống trị, hết sức bi thương xảy ra vào năm 1928, dưới thời Pháp thuộc. Và thủ phạm không ai khác hơn là các kẻ có thế lực đương thời, cấu kết với thực dân đã nhẫn tâm bóc lột, dồn ép dân lành đến bước đường cùng, khiến cho họ phải có phản ứng tự vệ vùng lên. Về sau, sự kiện xót xa, tủi nhục đầy uất hận của người dân định cư trong địa bàn nô lệ tối tăm nầy đã được các nhà soạn giả, đạo diễn làm sống lại, đem lồng vào trong các tác phẩm kịch nghệ, cải lương. Và tái hiện ấn tượng một đoạn trong tập truyện phim dài "Đất Phương Nam" do nhóm điện ảnh TFS sản xuất năm 1997 có nội dung đau đáu tình tự quê hương, hoàn cảnh bất công xã hội hỗn mang chứa đầy nước mắt.
 Bích chương quảng cáo phim "Đất Phương Nam"
Giờ đây, do tầm ảnh hưởng về chứng tích giá trị lịch sử gắn bó trong đời sống của người dân địa phương, cho nên hằng năm tại đây đều có tổ chức cử hành một ngày lễ hội ở tại khu di tích nầy. Cần nói rõ thêm cánh đồng Nọc-Nạng khi xưa vốn là một vùng đất sình lầy hoang vắng, các lưu dân hồi đó đã phải trực diện đối đầu hằng ngày với những loài thú dữ cọp beo, rắn độc, muỗi mòng sốt rét. Do vậy, họ phải cực kỳ vất vả lắm mới có thể khai khẩn được những mảnh đất đai rừng tràm gai góc mọc đầy cỏ dại, lau sậy phủ dày.
 Di tích Đồng-Nọc-Nạng
...Bóng tối đi qua, đất Bạc-Liêu ngày nay đã có một Khu du lịch Nhà Mát lý tưởng tọa lạc tại phường Nhà Mát, cận ven biển. Đây là nơi vui chơi giải trí, với đầy đủ tiện nghi để cho du khách xa gần khách tìm đến tham quan du lịch sinh thái, hoặc có nhu cầu nghỉ dưỡng trong bầu không khí yên tĩnh, trong lành. Khu du lịch Nhà Mát Bạc-Liêu cũng từng là nơi đầu tiên, có xảy ra buổi trình diễn bikini vòng chung khảo khu vực phía Nam của cuộc thi Hoa hậu Việt Nam.
 Các thí sinh thi Hoa hậu VN năm thứ 26 khu vực phía Nam  lọt vào vòng chung khảo đang trình diễn bikini tại Nhà Mát
Khu Du Lịch Nhà Mát ở Bạc-Liêu là khu vui chơi giải trí lớn nhất ở miền Tây (ĐBSCL), và được coi như là một bản sao (nhỏ) của Khu du lịch Suối Tiên ở miền Đông.
 Một góc nhìn khu du lịch Nhà Mát
​ Ngược dòng thời gian, vào năm 2014 thì tỉnh Bạc-Liêu cũng từng là nơi hân hạnh được chọn để đứng ra tổ chức một cuộc thi vòng chung khảo Hoa hậu Việt-Nam khu vực phía Nam lần đầu tiên ở ngay tại thành phố Bạc-Liêu, với con số 39 thí sinh tham dự. Trong khi đó, thì vòng chung khảo Hoa hậu Việt-Nam khu vực phía Bắc được diễn ra tại Hà-Nội, với 38 thí sinh tham dự. Và sau cùng, là vòng chung kết Hoa hậu Việt-Nam 2014 toàn quốc cũng đã được tổ chức hoành tráng xảy ra ở tại đảo ngọc Phú-Quốc, Kiên-Giang. Cần nói rõ thêm, Bạc-Liêu là nơi từng được nhiều người gọi là xứ ăn chơi, vì dư âm nổi tiếng vượt trội của Hắc công tử ngày xưa còn để lại. Dạo ấy, chính ông cũng đã từng có tổ chức một cuộc thi đấu xảo sắc đẹp (thi hoa hậu) ở ngay tại địa phương nầy.
 20 thí sinh phía Nam được chọn vào vòng chung kết ở Phú-Quốc
Miền Tây ở đất phương Nam là tiếng gọi theo của tổ chức hành chánh chỉ về những vùng đất ảnh hưởng thuộc đồng bằng châu thổ sông Cửu-Long, có vị trí địa dư nằm dính liền cho tới mũi Cà-Mau. Địa hình ở toàn miền, khi mới thoáng qua thấy có vẻ gống nhau nhưng thực tế thì có phần đa dạng. Tuy nhiên, không gian cảnh sắc ở địa phương, nói chung thì đó chính là hình ảnh của những cánh đồng ruộng lúa bao la, vườn tược ngút ngàn, sông rạch chằng chịt đan xen giống nhau như mạng nhện, và về mặt tài nguyên nông sản cũng như về thủy sản thì rất là phong phú, dồi dào.
 Địa lý miền Tây
Là mảnh đất chung của cư dân trong 13 tỉnh thành sông nước Nam-bộ, lịch sử của miền Tây xưa nay thường được gắn liền vào với thời kỳ mở mang lãnh thổ biên cương của dân tộc từ hơn đã mấy trăm năm qua. Khác với vùng địa lý của miền Đông Nam-bộ, trong quá khứ Miền Tây có một nền kinh tế tương đối khả quan hơn nhờ vào hệ thống đường thủy thuận tiện, cũng như về tài nguyên đất đai màu mỡđể sản xuất nông ngiệp, đánh bắt nuôi trồng thủy sản. Ngày trước, miền Tây thường được các chuyên gia nghiên cứu về địa lý cho rằng, nơi đây chính là vùng đất bọc điều được thiên nhiên ưu đãi, vô tình ban tặng cho dải đất ở phương Nam.
Thực vậy, trước những thập niên con sông Cửu-Long bị nước biển tràn vào nhiễm mặn, thì cư dân địa phương nhất là đồng bào ở nông thôn thừa hưởng được một đời sống thư thả, yên bình với sản vật lúa chứa đầy bồ, cá tôm không thiếu trong những bữa ăn hằng ngày trong cuộc sống. Còn ngày nay, đặc biệt kể từ đầu năm 2016 thì ngoài ảnh hưởng của hiệu ứng El Nino đã làm cho lượng mưa giảm nhiều ở trong khu vực, thì vùng ĐBSCL cũng đã bị xâm thực mặn nghiêm trọng hơn bất cứ bao giờ, do nguyên nhân tác hại của các con đập được xây cất từ ở thượng nguồn của con sông Cửu-Long.
 Cánh đồng lúa chết do bị ngập mặn ngày nay 
 Cá chết còn trơ xương
 
Từ lâu, đối với những thành phần du khách từng có dịp trải nghiệm xuyên qua các vùng miền địa lý thân yêu của đất nước, thì hình ảnh duyên dáng đáng yêu của miền Tây chắc chắn sẽ là một ấn tượng kỳ thú đi vào trái tim của họ qua những kỷ niệm rất khó phai mờ. Và nếu như trước đây đường về miền Tây từng đã bị gián đoạn bởi những bến phà, thì ngày nay, nhờ vào công dụng của những cây cầu hiện đại được bắc sang sông cho nên xe cộ lưu thông tha hồ chạy suốt ngày đêm cho tới khi dừng lại trên bến đỗ, tiết kiệm được cho du khách rất nhiều thời gian để khám phá địa phương. Và cùng với bức tranh nước sông hòa quyện, thì chính nụ cười thân thiện của người miền Tây cũng lại là một nhịp cầu kết nối giao lưu hữu hiệu, từng chinh phục được mọi cảm tình của bao hàng du khách bốn phương có dịp tìm đến để tham quan. Vả lại, nhờ vào cảnh quan sắc màu nông thôn, miền Tây có từng dãy tiếp dãy vườn cây trái xanh tươi, cánh đồng lúa bao la, bạt ngàn làm tăng thêm nét đẹp.
Hơn thế nữa, miền Tây là vùng đất trẻ trung nhất trong lịch sử hình thành nên bản đồ nước Việt, vì thế cho nên lúc nào nó cũng mang tính nhân văn khai phóng, đa dạng, hòa nhập xã hội cộng đồng, và tạo thành ra được một bản sắc địa phương rất là dặc biệt đậm nét của vùng miền. Tuy nhiên, nói chung là ngoài những hình ảnh thành thị tiếp cận ánh sáng văn minh hiện đại, thì còn lại cũng đã có những bức tranh quê bùn lầy, sông nước mênh mông, và người dân chật vật trong cuộc sống hằng ngày.
 Cảnh quan sông nước miền Tây
Và trường hợp của vùng đất Bạc-Liêu cũng không thể đi ra ngoài, để biến thành ngoại lệ.
Tuy nhiên, hơn bao giờ hết người dân Bạc-Liêu ngày nay - dù trong hoàn cảnh nào - họ cũng vẫn hãy còn có mang ảnh hưởng thói quen khoáng đạt về tư duy trong cuộc sống. Vì thế cho nên, phương tiện giải trí tinh thần là nghệ thuật đờn ca tài tử thì lúc nào cũng không thể thiếu vắng trong các hình thức sinh hoạt văn hóa cộng đồng. Do vậy, họ luôn luôn tìm bằng đủ mọi cách trong những khoảng trống của thì giờ để được cất lên lời ca, tiếng hát đậm chất quê hương.
Ngoài ra, Đài Phát-Thanh&Truyền-Hìnhvà Câu-Lạc-Bộ ĐCTT thành phốBạc-Liêu cũng thường xuyên tạo cơ hội khuyến khích, nâng đỡ, mời các mầm non nổi tiếng có tài năng được nhiều người biết đến. Và từng được coi như là "hiện tượng cổ nhạc Việt-Nam" như là trường hợp của bé Ngọc-Gấm (Đỗ-Thị) ở Sóc-Trăng, bé Quỳnh-Như (Lâm) ở An-Giang, v.v đến tận địa phương, để hợp tác trình diễn ca hát, quảng bá các chương trình liên hoan văn hóa, sinh hoạt văn nghệ cộng đồng. 
 
Quỳnh-Như Ngọc-Gấm
Riêng từ cuối năm 2016 kéo dài sang qua thời điểm tháng ngày của năm mới, thì Bạc-Liêu lần đầu tiên lại cũng đã vinh dự được Ban-Tổ-Chức trong nước (với một ê-kíp hùng hậu) chọn làm nơi tổ chức một cuộc thi sơ tuyển chương trình "Đường đến danh ca Vọng cổ" với phương thức tuyển chọn thí sinh tương tợ theo như phiên bản của chương trình "The Voice" của nước ngoài.
Và đây cũng là cơ hội để cho Ban-Tổ-Chức (với sự tham gia góp mặt của NSND Tiến-sĩ Bạch-Tuyết trong vai trò cố vấn chỉ đạo nghệ thuật&chuyên môn, các NSUT Thoại-Mỹ, Ngọc-Huyền, Kim-Tử-Long trong vai trò huấn luyện viên) có dịp đãi cát tìm vàng, chắt lọc tinh hoa cổ nhạc ở trong tất cả mọi thành phần thế hệ ở khắp các nơi quy tụ về đây để so tài. Với kỳ vọng, là sẽ phát hiện được những tài năng mới, chất lượng cao nhưng từ lâu chưa bao giờ có dịp lộ diện ra mắt trước đa số công chúng. Và người ta cũng còn có thể nói thêm rằng, đây là cuộc thi tài vô vùng hào hứng với những tiết mục ấn tượng, kết hợp kỹ thuật sinh động, đột phá mới mẻ mang lại sắc hương cho nghệ thuật sân khấu cải lương có một hình thức khác lạ nhiều hơn. Điều mà chưa từng có xảy ra từ trước đến nay, và đã lôi cuốn được mọi sự chú ý của hầu hết thành phần khán giả ái mộ tinh hoa cổ nhạc nước nhà. Chương trình nầy đã đạt đến mức kỷ lục về con số hàng chục triệu người theo dõi trong toàn quốc, nhất là ở miền Nam.
 
NSND Tiến-sĩ Bạch-Tuyết 
(cải lương chi bảo) 
 
Các HLV Thoại-Mỹ, Kim-Tử-Long và 
Ngọc-Huyền đang reo mừng thuyết phục thí sinh
Và sau gần năm tháng tuyển chọn vô cùng hào hứng, thì vòng chung kết     "Đường đến danh ca Vọng cổ" mùa đầu tiên đã được diễn ra vào ngày 1-4-2017 với kết quả là thí sinh Trần-Thị-Thu-Vân xuất sắc đoạt giải nhất, và hai thí sinh Lê-Minh-Chí cùng Lê-Văn-Gàn đồng đoạt giải nhì. 
 
Quán quân Thu-Vân (người đứng giữa tấm bảng)
Hơn thế nữa, đặc biệt là vào trong những ngày Tết Đình-Dậu 2017 thì đường hoa Nguyễn-Huệ tại thành phố Hồ-Chí-Minh cũng đã được Ban-Tổ-Chức có trang trí trang trọng vào không gian một cây đờn kìm phỏng theo mô hình của cây đờn kìm cách điệu ở Bạc-Liêu, để nhằm mục đích tôn vinh ý nghĩa giá trị văn hóa nghệ thuật của đất phương Nam. Và cũng đề cho khách du Xuân thập phương có dịp tham quan chú ý, được biết nhiều hơn về biểu tượng văn hóa đặc trưng của nơi nầy. Và nhân dịp kỷ niệm 97 năm, ngày ra đời bản "Dạ cổ hoài lang", thì Bạc-Liêu lại cũng có tổ chức một ngày lễ hội "Dạ cổ hoài lang" để nhằm mục đích tôn vinh giá trị nghệ thuật cổ nhạc, và tri ân các nghệ nhân tài hoa. Đặc biệt, là về hình ảnh của nhạc sĩ Cao-Văn-Lầu, một người từng có công đóng góp rất lớn vào loại hình nghệ thuật đờn ca tài tử Nam bộ. Lễ hội nầy không những đã được người dân địa phương hưởng ứng nồng nhiệt, mà còn có sự đóng góp tham gia của cả hai tỉnh khác là Sóc-Trăng và Cà-Mau.
 
Trình diễn văn nghệ trong ngày lễ hội
Còn nữa, Bạc-Liêu ngày nay cũng còn được người ta biết đến nhiều hơn do nhờ là quê hương duyên dáng của một giai nhân sở hữu vẻ đẹp tinh khôi là Đặng-Thu-Thảo, từng đoạt giải "Hoa Hậu Việt Nam 2012". Cô là một người đẹp xuất thân từ ở miền Tây đất phương Nam, mà người địa phương Bạc-Liêu lần đầu tiên được vinh dự đăng quang vương miện ở ngôi vị nầy. Và hiện nay, kể từ khi được đăng quang vương miện thì hoa hậu Thu-Thảo luôn luôn vẫn còn có những hoạt động tích cực tham gia vào các công tác phúc thiện xã hội.
 
Đặng-Thu-Thảo 
(Hoa hậu VN 2012)
Đất phương Nam ngày nay mỗi khi nói đến địa lý miền Tây, thì trước hết, người ta thường hay mường tượng ra thành phố hoa lệ Cần-Thơ từng được mệnh danh là Tây đô, rồi sau đó mới tới hình ảnh của những thành phố nổi tiếng khác như là Mỹ-Tho, Vĩnh-Long, Bến-Tre, Long-Xuyên, Sóc-Trăng v.v. Còn nói về thắng cảnh thiên nhiên miền Tây, thì có dãy Thất-Sơn, non nước Hà-Tiên, Ramsa Đông-Tháp, Ramsa Cà-Mau, rừng Tràm U-Minh, cảnh quan Phú-Quốc v.v. Tuy nhiên, mỗi khi muốn nói đến các hình thức sinh hoạt phong phú về liên hoan văn nghệ cộng đồng, thì ai cũng biết Bạc-Liêu bây giờ còn có hai công trình đặc sắc từng đã được Tổ-Chức Kỷ-Lục Việt-Nam (VietKings) công nhận thành tích đạt danh hiệu kỷ lục Việt-Nam. Đó là Cây đờn kìmcách điệu lớn nhất, biểu tượng cho văn hoá Bạc-Liêu. Và Nhà hát Cao-Văn-Lầu, và Trung tâm triển lãm văn hoá nghệ thuật tỉnh Bạc-Liêu có hình dạng ba chiếc nón lá lớn nhất Việt-Nam.
Và nói riêng, là về lãnh vực di sản văn hóa dân gian thì hình ảnh của thành phố Bạc-Liêu mới được coi như là cái nôi của nghệ thuật đờn ca tài tử Nam-bộ. Lý do, là nhờ địa phương thường hay có nhiều tổ chức sinh hoạt văn nghệ miệt vườn. Nói cách khác, vì duyên quê cục đất thanh bình sở tại vô tình có mang ảnh hưởng vào nghệ thuật. Và đã là nơi từng khai sinh ra được một tác phẩm văn hóa phi vật thể tuyệt vời lưu truyền hậu thế, mãi mãi không bao giờ có thể tách rời trong bộ môn nghệ thuật đờn ca tài tử ở đất phương Nam.
Đó là bài ca Dạ Cổ Hoài Lang.
Và như ai cũng biết, nhạc sĩ tài hoa Cao-Văn-Lầu, viên ngọc quý hiếm hoi sáng giá của mảnh đất Bạc-Liêu, là người đã khai sinh ra bài ca Dạ Cổ Hoài Lang vốn là tiền thân của bài ca Vọng cổvề sau nầy. Và danh dự cao quý của bài ca hồn quê dân gian đó, ngày trước, cũng đã được Giáo-sư Tìến-sĩ Trần-Văn-Khê từng khẳng định có những ý kiếnphát biểu tôn vinh, đánh giá nghệ thuật như sau:
- "Trong nền cổ nhạc Việt-Nam, chưa có bài bản nào được như "Dạ cổ hoài lang" biến thành "Vọng cổ". Từ một sáng tác cá nhân đã trở thành sáng tác tập thể, sanh từ đầu thế kỷ, lớn lên sống mạnh khỏe, biến hóa thiên hình vạn trạng, và sẽ còn sống mãi trong lòng người Việt khắp năm châu bốn bể"...
Bạc-Liêu thành phố tài tử văn nghệ, cảnh quan sông nước yên bình, giàu lòng hiếu khách, có những con người nhiệt tình ấp ủ, ước vọng nét đẹp quê hương sẽ được hoàn hảo, lộ hình khoe sắc thắm tươi hơn qua nghệ thuật dân ca, giai điệu phím nhạc cung đàn từ ở Câu-Lạc-Bộ đờn ca tài tử. Từ tổ chức ở các phố phường, ấp, khóm, nhà trường, cũng như từ ở trong dòng họ, gia đình. Hơn thế nữa, từ lâu chứ không phải bây giờ, Bạc-Liêu cũng đã từng thể hiện ra bằng những cơ hội gặp gỡ giao lưu trong tình bè bạn ở khắp vùng miền. Đặc biệt, là Bạc-Liêu của đất phương Nam có tình người thân thiện luôn luôn bao giờ cũng tạo ra được nguồn cảm hứng đầy ấn tượng cho hàng du khách bốn phương, qua những âm điệu quê hương làng mạc tình tứ, ngọt ngào, êm dịu của các nghệ nhân đờn ca tài tử vọng lên từ trong đêm thanh vắng.
Trong khoảnh khắc không gian đó, khách lãng du sẽ có cơ hội được dịp lắng nghe để gìn giữ lại nhiều kỷ niệm đậm đà lưu luyến hơn, về ý nghĩa viễn vọng thiên thu của cây đờn kìm** đã thực sự được thấm sâu vào hồn quê máu thịt của người dân sở tại từ hôm qua, bây giờ, và mãi mãi. Còn nữa, khác với các hình thức sáng tạo tân nhạc thời đại. Bản Dạ Cổ Hoài Lang được hóa thân ra thành bài ca Vọng cổ từ ở Bạc-Liêu, một vùng đất phong phú về văn nghệ, trữ tình. Và đã được rất nhiều nghệ nhân, các tài tử đờn ca mộ điệu từ các thế hệ ở khắp bốn phương góp phần thay nhau phổ biến, tiếp tục duy trì bản sắc văn hóa địa phương để bảo tồn, phát huy tinh hoa cổ nhạc nước nhà.
Do vậy, mà ngày nay người ta đã không những không còn ngạc nhiên, trái lại, họ còn quen thuộc với những câu thơ bình dị trong bao bài hát, câu hò đượm màu cá biệt vùng miền ở trên dải đất phương Nam: Bạc Liêu sông nước yên bình 
Bài ca Vọng cổ đẹp tình quê hương (A)
An-Tiêm MAI-LÝ-CANG 
(Paris)

* - Đờn ca tài tử Nam-bộ đã được tổ chức UNESCO chính thức công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại vào ngày 5-12-2013 tại Baku, Azerbaijan.
** - Theo nhà soạn nhạc dân tộc Giáo-sư, Tiến-sĩ Trần-Quang-Hải: - Cây đờn kìm (Nguyệt cầm) vốn được tôn vinh là "Quân tử cầm" và là... "thầy" của các loại nhạc cụ khác trong dàn nhạc tài tử cải lương. Vai trò, vị trí của cây đờn kìm quan trọng như thế nào trong giới đều đã rõ, thế mà có một thời gian khá dài, nó đã bị lu mờ và tưởng chừng bị mai một... Song, từ khi phong trào đờn ca tài tử cải lương được khơi dậy, những năm gần đây, cây đờn kìm đã dần khôi phục lại được "chỗ đứng" của mình
(A) - Thơ An-Tiêm Mai-Lý-Cang. Dưới đây là tượng của Nhạc-sĩ Cao-Văn-Lầu, và nguyên văn của bài ca "Dạ Cổ Hoài Lang" được trưng bày trong Khu lưu niệm của ông.
 
Tượng Nhạc-sĩ Cao-Văn-Lầu 

*******************

Nguồn tin: chimviet.free.fr

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây